BRICS เป็นอักษรย่อใช้เรียกกลุ่มประเทศที่มีการพัฒนาทางเศรษฐกิจอย่างรวดเร็ว ซึ่งประกอบด้วย Brazil  Russia India China และ South Africa

การรวมกลุ่ม BRICS เป็นหนึ่งในความสัมพันธ์ระหว่างบราซิลและรัสเซีย ซึ่งถูกมองว่าเป็นแนวคิดทางเศรษฐกิจอย่างแท้จริง โดย BRICS เป็นแพลตฟอร์มสำหรับการประสานงานทางการเมืองในการเสนอแนวทางแก้ไขปัญหาความท้าทายระหว่างประเทศ ทั้งสองประเทศมีความมุ่งมั่นที่จะพัฒนาโครงการความร่วมมือ BRICS สองโครงการ ได้แก่ ธนาคารเพื่อการพัฒนาแห่งใหม่และการจัดการสำรองที่อาจเกิดขึ้น
ในปี 1990 ประเทศ BRIC คิดเป็น 11% ของผลิตภัณฑ์มวลรวมภายในประเทศ (GDP) ทั่วโลก ภายในปี 2014 ตัวเลขนี้เพิ่มขึ้นเป็นเกือบ 30% ตัวเลขเหล่านี้รวมถึงตัวเลขที่สูงในปี 2010 ตามการลดลงของมูลค่าท่ามกลางวิกฤตทางการเงินในปี 2008
ประเทศในกลุ่ม BRIC เดิมคาดการณ์ว่าจะเป็นประเทศที่มีการเติบโตทางเศรษฐกิจสูงที่สุดโดยจิมโอนีลแห่งโกลด์แมนแซคส์ในปี 2544 วิทยานิพนธ์ของโกลด์แมนแซคส์ไม่ได้โต้แย้งว่าประเทศเหล่านี้เป็นพันธมิตรทางการเมืองเช่นสหภาพยุโรป (EU) สมาคม. แต่ยืนยันว่าพวกเขามีอำนาจในฐานะกลุ่มเศรษฐกิจ กลุ่มประเทศ BRIC ยังไม่ได้ประกาศข้อตกลงทางการค้าอย่างเป็นทางการ แต่ผู้นำเข้าร่วมการประชุมสุดยอดร่วมกันเป็นประจำและมักแสดงร่วมกันโดยมีความสนใจร่วมกัน มันได้รับการตั้งสมมติฐานว่าภายในปี 2050 ประเทศเหล่านี้จะร่ำรวยกว่ามหาอำนาจทางเศรษฐกิจส่วนใหญ่ในปัจจุบัน

การวิเคราะห์ความสัมพันธ์รัสเซีย – บราซิลที่เป็นปัจจุบันจะไม่สมบูรณ์หากปราศจากการกล่าวถึง BRICS (บราซิล รัสเซีย อินเดียจีน – แอฟริกาใต้) ตั้งแต่ปี 2003 แนวคิดของ BRIC ได้รับความนิยมในรัสเซียเป็นอย่างมาก และจากมุมมองของรัสเซียเองแนวคิดของ BRICS มีความสัมพันธ์ที่เกี่ยวข้องกับความคิดรูปสามเหลี่ยม (รัสเซีย จีน อินเดีย) ซึ่งมีการท้าทายระบบทุนนิยมโลก

ลักษณะทางการเมืองของการมีปฏิสัมพันธ์ระหว่างรัสเซียและบราซิลได้รับการเน้นในเดือนมีนาคม 2014 หลังจากที่บราซิลงดออกเสียงสำหรับการลงมติของสมัชชาใหญ่แห่งสหประชาชาติที่วิพากษ์วิจารณ์มอสโกเรื่องการผนวกคาบสมุทรไคเมีย เช่นเดียวกันกับสมาชิก BRICS อื่น ๆ โดยทั้งสองประเทศมีเหตุผลของตัวเองในการแสดงความกล้าหาญทางการเมืองร่วมกัน เนื่องจากรัสเซียสนับสนุนผู้สมัครของบราซิล ในการชิงตำแหน่งในคณะมนตรีความมั่นคงถาวร ในองค์การสหประชาชาติ (ซึ่งแตกต่างจากประเทศจีนประเทศคู่ค้าอื่นใน BRICS)
อย่างไรก็ตามแม้จะมีการลงนามของพันธมิตรเชิงยุทธศาสตร์ประวัติศาสตร์ระหว่างรัสเซียและบราซิลในเดือนตุลาคม 2005 และเสริมสร้างความร่วมมือระหว่างสองประเทศในด้านต่าง ๆ เช่นการสกัดน้ำมัน การพัฒนาอวกาศ และอุตสาหกรรมการบินอวกาศ การนำเข้าอาวุธรัสเซียไปยังบราซิล และการส่งออก ปริมาณเนื้อสัตว์และผลผลิตทางการเกษตรอื่น ๆ จำนวนมากไปยังรัสเซีย แต่สถานะของความสัมพันธ์ทวิภาคีนั้นต่ำกว่าของบราซิลและจีนมาก ดังที่นักวิเคราะห์ชาวบราซิลระบุว่าสื่อในบราซิลและจีนให้ความสำคัญกับการสังเกตกิจกรรมความร่วมมือระหว่างสองประเทศมากขึ้นเมื่อเทียบกับสิ่งที่สามารถอ่านได้ในข่าวเกี่ยวกับปฏิสัมพันธ์ระหว่างรัสเซียกับบราซิล และการมี BRICS ก็ไม่ได้ช่วยเปลี่ยนแปลงสถานการณ์แต่อย่างใด
ในการประชุมสุดยอด BRICS ครั้งที่ 5 ที่ประเทศแอฟริกาใต้ในเดือนมีนาคม 2013 ประธานาธิบดีบราซิล Dilma Rousseff กล่าวว่า บราซิลยินดีกับการมีส่วนร่วมของบริษัทจีน ในการก่อสร้างโรงงานโทรคมนาคมขนาดใหญ่และการขนส่งในบราซิลเพื่อส่งเสริมความร่วมมือระหว่างสถาบันการเงินของทั้งสองประเทศ การประชุมสุดยอดเดียวกันนี้ให้การสนับสนุนที่ดีในการเพิ่มความร่วมมือระหว่าง BRICS และแอฟริกาโดยที่ความสำคัญของการร่วมมือไตรภาคีระหว่างบราซิลจีนและแอฟริกาใต้มุ่งเน้นไปที่ภาคเกษตร ภายในกรอบของ BRICS โดยจีนรัสเซียและบราซิลมีโอกาสที่จะดำเนินโครงการทางเศรษฐกิจหลายโครงการร่วมกัน ซึ่งได้รับการยืนยันอีกครั้งในการประชุมสุดยอด Ufa ในรัสเซียในเดือนกรกฎาคม 2015 ในเอกสารที่เรียกว่า “ความร่วมมือแผนงาน” เชิงพาณิชย์เศรษฐกิจและการลงทุน ซึ่งมีการดำเนินการมีวัตถุประสงค์เพื่อเสริมสร้างความเข้มแข็งในหมู่ประเทศเศรษฐกิจของกลุ่ม โดยจะทำให้การใช้ทรัพยากรร่วมกันและสำรองในวงกว้างมากขึ้น รวมไปถึงการเพิ่มขึ้นของไหลเวียนของสินค้าและทุนทางการเงิน เช่นกัน
ในเดือนกรกฎาคม 2014 ที่การประชุมสุดยอด BRICS ในฟอร์ตาเลซาประเทศรัสเซียเช่นเดียวกับสมาชิกคนอื่น ๆ ของ BRICS ได้เสนอเงินทุนจำนวน 1หมื่นล้านดอลลาร์ ในการจัดตั้งธนาคารใหม่แห่ง BRICS; อย่างไรก็ตามแม้ข้อเสนอนี้ไม่สามารถเปรียบเทียบกับข้อเสนอของจีนได้ แต่รัสเซียยังได้แสดงความสนใจในการเข้าร่วมกับ Inter-American Development Bank โดยมีบราซิลเป็นสมาชิก โดยจากการวิเคราะห์ความสัมพันธ์ทางการค้าภายในกลุ่ม BRICS เผยให้เห็นว่าการเปลี่ยนแปลงของการค้าระหว่างบราซิลและจีนหรือบราซิล และอินเดียดีกว่าของบราซิลและรัสเซีย

ในระหว่างการดำรงตำแหน่งประธานาธิบดีของ Dilma Rousseff นโยบายการเสริมความแข็งแกร่งของ BRICS ก็เป็นสิ่งสำคัญของบราซิเลีย ซึ่งเหมือนกันกับความท้าทายในการลงนามในข้อตกลงการค้าขนาดใหญ่กับสหภาพยุโรป โดยเมื่อมีการเปลี่ยนแปลงทางการเมืองของประเทศนั้นและการวางแนวเสรีนิยมใหม่เพื่อช่วยเศรษฐกิจที่ตกต่ำในช่วงวิกฤต ความสัมพันธ์ของกลุ่ม BRICS จะอยู่รอดรอดในช่วงเวลาที่ซับซ้อนเมื่อกล่าวถึงความสัมพันธ์ระหว่างบราซิลและรัสเซีย ดังนั้นสื่อของบราซิลจึงไม่ได้มีข่าวเกี่ยวกับการดำเนินการตามข้อตกลงในการซื้อขีปนาวุธใหม่ “สู่ดินสู่อากาศ (land to air)” ที่เกิดขึ้นในรัสเซียแม้ว่าจะมีการประกาศก่อนหน้านี้ว่ามีการส่งมอบตลอดปี 2016

ต่อมาในสมัยรัฐบาลของMichel Temer ไม่ได้มีการยกเลิกการมีส่วนร่วมของประเทศบราซิลใน BRICS แต่อย่างไรก็ตามเมื่อลองมองความสัมพันธ์เหล่านี้ต่อการติดต่อกับจีนและอินเดีย คำสั่งของนายกรัฐมนตรีJosé Serra มีการกล่าวถึงการเก็งกำไรทางการเมือง โดยนโยบายต่างประเทศจะต้องใหม่และยุติการ “ขับเคลื่อนด้วยอุดมการณ์” โดยการเปลี่ยนแปลงเหล่านี้ในนโยบายต่างประเทศของบราซิลนั้นตรงกับเหตุกาณ์การเสื่อมสภาพของสถานการณ์ในกลุ่มประเทศ BRICS โดยคุณสมบัติ “ขยะ” ที่เกิดขึ้นเมื่อเร็ว ๆ นี้มาจากเศรษฐกิจแอฟริกานั้นได้มีการตั้งคำถามว่า เศรษฐกิจของกลุ่มเกิดใหม่และก้าวหน้าขึ้นมาได้อย่างไร เหนือสิ่งอื่นใดเนื่องจากความยากลำบากที่เกิดขึ้นกับประเทศนั้นไม่ได้เป็นคนต่างด้าวกับสมาชิกคนอื่น ๆ ในกลุ่ม ในขณะที่อันดับความรับรู้เรื่องการทุจริตของ“ Transparency International”, แอฟริกาใต้อยู่ในอันดับที่ 61 ขณะที่บราซิลอยู่ในอันดับที่ 76 ซึ่งตำแหน่งเดียวกันมีอินเดียและจีนมากกว่าหรือน้อยกว่าและรัสเซียครองตำแหน่งที่ต่ำกว่าอันดับที่ 119 (จาก รวม 175 ประเทศ) ตามการคาดการณ์ของ Standard & Pools ขณะนี้ทำให้บราซิลมีอันดับความน่าเชื่อถือของ BB ที่มีการคาดการณ์เชิงลบรัสเซียได้รับการจัดอันดับ – BB + การคาดการณ์ก็เป็นลบเช่นกัน ในสามเหลี่ยมรัสเซีย – บราซิล – จีนมีเพียงจีนเท่านั้นที่มีการจัดอันดับ AA แต่การคาดการณ์เชิงลบยังคงอยู่
โดยการรักษาความสำคัญทางการทูตนี้ไว้อย่างเป็นทางการ โดยไม่ได้ดำเนินการหรือนำไปใช้ในระดับเดียวกับรัฐบาลชุดก่อน ทำให้การมุ่งเน้นไปที่การแก้ไขปัญหาทางเศรษฐกิจของวิกฤตของประเทศมากกว่าองค์ประกอบทางการเมืองของ BRICS ดังนั้นอาจเป็นเพราะการรวมกลุ่มนี้ข้อดีของการค้าและการลงทุนในระดับทวิภาคี ทำให้จีนมีความพึงพอใจอย่างชัดเจนต่อรัสเซียในเรื่องปริมาณทรัพยากรที่ลงทุน แม้เศรษฐกิจจีนจะชะลอตัว แต่ก็คาดว่าจะเติบโตขึ้นไปอีก อินเดียสามารถเติบโตได้เร็วขึ้น ทั้งสองจะมีส่วนร่วมตามการคำนวณของกองทุนการเงินระหว่างประเทศมากกว่า 40% ของการเพิ่มขึ้นของเศรษฐกิจโลก (ในขณะที่สหรัฐฯจะทำเพียง 10%) ดังนั้นมันเป็นเรื่องสำคัญอย่างยิ่งที่บราซิลจะต้องเป็นสมาชิกผู้ก่อตั้งธนาคารเพื่อการลงทุนโครงสร้างพื้นฐานแห่งเอเชีย (AIIb) และธนาคารเพื่อการพัฒนาแห่ง BRICS เนื่องจากทั้งคู่กลายเป็นสัญลักษณ์สำคัญของการมีกลยุทธ์ระดับโลกของบราซิลในทศวรรษแรกของศตวรรษที่ 21 สถาบันดังกล่าวแสดงให้เห็นถึงการเปลี่ยนแปลงที่สำคัญต่อเอเชีย
ข้อผิดพลาดที่เกิดขึ้นโดย Serra ในเดือนพฤศจิกายน 2016 นั้นเป็นเรื่องที่น่าสนใจเป็นอย่างมากเมื่อรายชื่อสมาชิกของ BRICS เขาไม่ได้อ้างถึงแอฟริกาใต้ แต่เขาพูดถึงอาร์เจนตินา ทำให้เห็นว่าบราซิลพยายามที่จะละทิ้งการเมืองแบบ “ ประเทศโลกใต้ – ประเทศโลกใต้” โดยการค่อยๆส่งเสริมความสัมพันธ์ทวิภาคีมากกว่าการเมืองในภูมิภาค ในแง่นี้จีนมีความเป็นไปได้มากกว่ารัสเซีย เนื่องจากวิกฤตการณ์เจ้าหน้าที่ของบราซิเลียไม่ได้ยืนยันในเรื่องการพัฒนาความสัมพันธ์กับรัสเซียในขณะที่ Kremlin จะต้องแก้ไขสัญญาหลายฉบับก่อนหน้านี้ได้ตกลงกับบราซิล โดยเฉพาะในขอบเขตของการป้องกัน ตอนนี้เราสามารถเห็นการแก้ไขข้อตกลงในการลงทุนขนาดใหญ่ของจีนในเศรษฐกิจอาร์เจนตินา
อย่างไรก็ตามในความสัมพันธ์ระหว่างบราซิลและจีนมีความสงบมากขึ้น ในขณะที่ความสัมพันธ์กับรัสเซียกำลังเผชิญกับความเสี่ยงในการลงทุนและการค้ามากขึ้น เครื่องมือจีนและรัสเซียที่ช่วยรักษาบทบาทของบราซิลในเรื่อง BRICS ในช่วงเวลาที่ซับซ้อนนี้สำหรับความสัมพันธ์ไตรภาคีอาจเป็นการดำเนินงานของธนาคารเพื่อการพัฒนาแห่งใหม่ของ BRICS ที่เริ่มดำเนินการในปี 2016 และสามารถเป็นแหล่งการลงทุนในเศรษฐกิจของบราซิล โดยรอการปฏิรูปโครงสร้างขนาดใหญ่และการดึงเอากิจการมาเป็นของรัฐ อย่างไรก็ตามเครื่องมือนี้จะต้องได้รับการปรับปรุงให้ดีขึ้น ไม่ว่าจะเป็นกลุ่ม BRICS จะยังคงน่าสนใจสำหรับทุกประเทศที่ “abbreviated” หรืออาจกลายเป็นว่ามันจะเป็นการยากที่จะยกเลิกการเชื่อมโยงที่ได้รับมากกว่าที่จะสร้างมัน การเป็นหุ้นส่วนทางยุทธศาสตร์ที่ประกาศไว้ไม่ได้เปลี่ยนเป็นการเสริมสร้างความสัมพันธ์ทางเศรษฐกิจ แต่อย่างไรก็ตาม สิ่งนี้แสดงให้เห็นถึงความสำคัญในด้านความต้องการของรัสเซียโดยเฉพาะอย่างยิ่งตั้งแต่ปี 2014 ทุกวันนี้ความสัมพันธ์ระหว่างรัสเซียกับบราซิลอาจถูกอธิบายว่าเป็นหุ้นส่วนทางการเมืองและเศรษฐกิจที่ค่อนข้างปะปนและมีจุดเติบโตเล็กน้อย หนึ่งในนั้นไม่ได้วางแผนไว้อย่างแน่นอนปรากฏในอุตสาหกรรมเครือข่ายสังคมออนไลน์และเชื่อมโยงกับ VKontakte ซึ่งต่อมาเปลี่ยนชื่อเป็น VK

อย่างไรก็ตามการลดลงของความสัมพันธ์ทวิภาคีที่เริ้มทำการซ่อมแซมในปี 2017 จำนวนรวมของการลงทุนของรัสเซียในประเทศซิลมีถึง 1.5 พันล้าน (ส่วนใหญ่อยู่ในขอบเขตของวัสดุพลังงาน) ทั้งสองประเทศได้เพิ่มความร่วมมือในด้านพื้นที่ทางรถไฟระบบปฐมนิเทศ GPS และอื่น ๆ ที่สำคัญยิ่งกว่าอย่างที่ Yakovlev กล่าวว่าการส่งออกของรัสเซียกลายเป็น ‘ร่วมสมัย’ มากขึ้นและเปอร์เซ็นต์ของเทคโนโลยีชั้นสูงกำลังเพิ่มขึ้นในการส่งออกไปยังบราซิล ระหว่างที Temers เดินทางไปรัสเซีย กประธานาธิบดีทั้งสองยืนยันเจตจำนงของพวกเขาเพื่อบังคับใช้การเจรจาเชิงกลยุทธ์ในความสัมพันธ์ระหว่างประเทศรวมถึง BRICS และรูปแบบของสหประชาชาติ อย่างไรก็ตามบราซิลมีความสนใจมากขึ้นในการขอการสนับสนุนจากรัสเซียในการต่อสู้กับการปกป้องใหม่ (ในสหรัฐอเมริกาและอื่น ๆ ) และยังไม่พร้อมที่จะแสดงให้เห็นถึงการเป็นพันธมิตรกับรัสเซียในประเด็นสำคัญที่สำคัญสำหรับเครมลิน (เช่นวิกฤตในซีเรียและอื่น ๆ )

ที่มา

Nikolai Dobronravin and Victor Jeifets. (2017).  Beyond the BRICS: Russian-Brazilian Relations since the collapse of the USSR. [Online]. Retrieved from  http://www.cries.org/wp-content/uploads/2019/08/013-Jeifetz.pdf